Chuyên mục
Cà phê Nông nghiệp - Chăn nuôi Nông sản

Sử dụng phân vi sinh hiệu quả

Phân vi sinh là các chế phẩm chứa các vi sinh vật sống có hoạt lực cao đã được tuyển chọn. Thông qua các hoạt động, các vi sinh vật tạo ra các chất dinh dưỡng cho đất và cây trồng làm cho cây trồng phát triển tốt hơn.

Sử dụng phân vi sinh hiệu quả
Sử dụng phân vi sinh hiệu quả

Phân vi sinh là các chế phẩm chứa các vi sinh vật sống có hoạt lực cao đã được tuyển chọn. Thông qua các hoạt động, các vi sinh vật tạo ra các chất dinh dưỡng cho đất và cây trồng làm cho cây trồng phát triển tốt hơn.

Thông qua việc bón phân vi sinh để cung cấp vào trong đất các vi sinh vật phân giải đạm, lân có tác dụng như những nhà máy sản xuất phân đạm, phân lân hoá học ngay trong đất để trực tiếp cung cấp dinh dưỡng cho cây trồng. Sử dụng phân vi sinh có thể thay thế được lượng phân đạm và phân lân hoá học từ 50 đến 100% tuỳ theo từng loại cây trồng. Hơn thế khi sử dụng phân vi sinh nông sản không bị nhiễm độc, lượng độc tố NO3 tồn đọng trong sản phẩm giảm đáng kể. So với phân hoá học, đặc biệt là phân urê thì giá phân vi sinh rẻ hơn do đó hiệu quả thu được cũng cao hơn.

Phân vi sinh có thể dùng để bón cho tất cả các loại cây trồng từ cây ăn quả, chè, lúa, ngô, rau xanh đến cây cảnh… đều rất tốt. Do tác dụng chậm hơn so với phân hoá học nên đối với các loại cây trồng ngắn ngày, phân vi sinh chủ yếu được dùng để bón lót nhiều hơn là bón thúc. Các loại cây thu hoạch theo mùa vụ thì sau mỗi đợt thu hoạch cần bón bổ sung. Khi bón phân vi sinh cho cây ăn quả bà con nên bón vào 2 thời kỳ mưa xuân (tháng 3-4) và mưa ngâu (tháng 7-8) để tận dụng độ ẩm của các đợt mưa này giúp các vi sinh vật hoạt động tốt hơn.

Đối với cây ăn quả và cây lâu năm nên bón theo hình chiếu tán cây sau khi cuốc và xới nhẹ xung quanh gốc cây, rắc phân và lấp một lớp đất mỏng phủ lên trên với liều lượng từ 1-2kg/gốc cây. Với cây chè bón vào rãnh giữa 2 luống chè với lượng 0,2-0,3kg/gốc. Với cây lúa bón 10kg/sào Bắc bộ có thể giảm được 50% phân urê và phân lân (sử dụng bón lót và sau khi làm cỏ đợt 1). Với cây mạ, nên trộn đều với mầm mạ trước khi gieo (2kg/sào mạ cấy). Với ngô, bón lót trước khi gieo hạt với lượng 10kg/sào Bắc bộ cùng với 50% lượng phân urê và 50% phân lân theo qui trình. Khi ngô có từ 3-4 lá, bón tiếp 10kg/sào Bắc bộ phân vi sinh và tiến hành vun gốc.

Với cây rau, chủ yếu dùng để bón lót (10-15kg/sào Bắc bộ) thay thế được từ 50-100% lượng phân urê và phân lân. Với các loại rau ăn lá phân vi sinh có thể thay thế được 50%, rau ăn củ 70% và rau ăn quả 100% lượng phân urê. Nếu trồng cây cảnh trong chậu, bà con trộn 1kg phân vi sinh với 2-3kg đất bột để bón cho 10 chậu cây và luôn giữ ẩm cho đất thì phân vi sinh mới phát huy tác dụng.

Muốn đạt hiệu quả cao khi sử dụng thì trong quá trình bón phân vi sinh nên hạn chế bón phân hoá học. Phân vi sinh gồm các vi sinh vật sống hoạt động nên không thể để lâu được, bảo quản nơi thoáng mát: mùa hè 1 tháng, mùa đông 1,5 tháng. Khi bón cần luôn giữ đủ độ ẩm đất cần thiết để các vi sinh vật trong phân vi sinh hoạt động tốt. Với các loại đất chua cần phải bón vôi bột trước 2-3 ngày rồi mới được bón phân vi sinh. Không trộn phân vi sinh với phân hoá học và tro bếp khi sử dụng sẽ làm chết vi sinh vật.

Theo Báo ĐCSVN

Chuyên mục
Cà phê Nông nghiệp - Chăn nuôi Nông sản

Cân đối phân bón cho cà phê

Từ lâu bà con ta đã có thói quen sử dụng phân hóa học, nhất là khi những nhà máy phân vi sinh, lân hữu cơ làm ăn kém hiệu quả không còn sản xuất nữa. Cùng với nạn phân chuồng dổm, phân đểu tràn lan thì nông dân không còn chú ý đến phân hữu cơ nữa. Đây là một nhận thức sai lầm mà nông dân cần nhanh chóng thay đổi.

– 4 Nguyên tắc trong sử dụng phân bón

Phân bón 'nửa dơi, nửa chuột' tràn ngập thị trường, sao không bị xử lý?
Phân bón ‘nửa dơi, nửa chuột’ tràn ngập thị trường, sao không bị xử lý?

Đa số diện tích cây cà phê ở Đak Lak đã trồng cách đây hơn 20 năm. Nên trong quá trình chăm sóc bà con đã rút ra được những kinh nghiệm nhất định cho vườn cà phê của mìnhđể sử dụng phân bón tiết kiệm và có hiệu quả. Điều đáng nói ở đây là việc sử dụng phân bón ngày càng thiếu hợp lí, cân đối giữa phân hữu cơ và phân vô cơ. Đặc biệt trong khoảng 5 năm trở lại đây lượng phân hữu cơ ngày càng khan hiếm, lại xuất hiện thêm nạn phân giả, phân đểu làm bà con tốn tiền vô ích mà còn kéo theo hệ lụy là một số vườn cà phê bị hư hại nặng, phục hồi rất tốn kém nên nhiều bà con chỉ chú trọng bón phân hóa học.

Trước đây trong tỉnh có một số nhà máy phân lân hữu cơ, lân vi sinh và nguồn phân chuồng từ các buôn làng còn có thêm nguồn phân từ các tỉnh khác đưa về và phân cá (xác bả từ việc chế biến nước mắm) … Nay lượng phân chuồng trong tỉnh ít dần, các nhà máy đóng cửa vì làm ăn kém hiệu quả, nguồn phân từ tỉnh ngoài hầu như không còn nữa bởi nhiều lí do, trong đó phải kể trước tiên là giá cước vận chuyển quá cao.

Gần đây các nhà khoa học khuyến cáo bà con nên tăng cường sử dụng phân bón lá. Việc sử dụng phân bón lá giúp cây hấp thu dưỡng chất nhanh tránh được thất thoát do quá trình bay hơi hoặc rửa trôi của phân hóa học. Các chất vi lượng trong phân bón lá cũng dễ dàng có hiệu quả hơn khi bón vào đất. Đồng thời việc sử dụng phân bón lá làm hạn chế bớt tác động xấu của phân hóa học đối với đất đai và môi trường, tiết kiệm được phí vận chuyển, tiền mua phân bón và lượng nhân công đáng kể. Khi các nhà khoa học đã khuyến cáo thì bà con nên áp dụng vì đó là những tiến bộ mới. Bà con nên sử dụng phân bón lá chia làm ít nhất là 2 lần trong mùa mưa, khi độ ẩm trong vườn cao sẽ thấy hiệu quả tức thì.

Việc bón phân hóa học cũng có những hạn chế nhất định. Trước hết là thói quen sử dụng phân hỗn hợp NPK hơn là phân đơn,. Do dễ sử dụng, không cần tính toán phức tạp về số lượng các đơn chất cần thiết. Hay nếu có sử dụng phân đơn thì bà con cũng truyền nhau kinh nghiệm phối trộn theo tỉ lệ mà không căn cứ vào nhu cầu của cây cà phê theo từng giai đoạn hay căn cứ vào từng vườn, từng chất đất cụ thể. Có thể nói có bao nhiêu hãng phân hay bao nhiêu loại phân hỗn hợp thì có bấy nhiêu cách sử dụng của bà con. Đây là những thất thoát, tốn kém vô hình mà bà con không thể lường hết được.

Điều quan trọng nhất trong quá trình bón phân cho cây cà phê là phải biết được nhu cầu của cây trong từng thời kỳ sinh trưởng như bón lót cho trồng mới, cho thời kỳ kiến thiết cơ bản, thời kỳ kinh doanh…và trong từng giai đoạn nhất định mà sử dụng phân bón hợp lý.

Hiện nay, bên cạnh việc chọn giống, cải tạo vườn cà phê, sản xuất theo hướng bền vững thì đa số vườn cà phê đã tiến đến giai đoạn già cổi, năng suất bắt đầu giảm sút nên rất cần việc cân đối phân bón góp phần cải tạo đất. Khi chưa có điều kiện để thay thế, trồng mới hoặc còn có thể chăm bón để kinh doanh thêm một thời gian nữa thì việc cải tạo đất phải đặt lên hàng đầu, trong đó việc sử dụng phân hữu cơ mang tính quyết định.

Rất mong được bà con góp ý và cùng thực hiện.

Chuyên mục
Cà phê Nông nghiệp - Chăn nuôi Nông sản

Bón các chất trung, vi lượng cho cà phê

Trên thực tế việc trồng cà phê ở Việt nam cho thấy, ngoài việc bón ba chất đa lượng cơ bản cho cây trồng như đã nói ở những bài trước, nhà nông cần phải quan tâm bón đủ các chất trung, vi lượng cho cây mới mong có một mùa cà phê năng suất cao, chất lượng tốt được. Đối với vùng đất đỏ bazan của Tây Nguyên thì việc này cần phải chú trọng hơn nữa.

Quy trình bón phân cho cây cà phê giai đoạn kinh doanh

4 Nguyên tắc trong sử dụng phân bón

Bón các chất trung, vi lượng cho cà phê
Bón các chất trung, vi lượng cho cà phê

Bên cạnh việc bón ba chất đa lượng cơ bản cho cây trồng là Đạm (N), Lân (P), và Kali (K), cây cà phê còn rất cần những chất trung, vi lượng khác nữa. Đặc biệt đối với vùng đất Tây nguyên, nơi chuyên canh cây cà phê lớn nhất của nước ta, do đặc điểm của quá trình hình thành đất đỏ bazan nên các chất trung, vi lượng thiếu khá nhiều. Vì thế muốn tăng năng suất và chất lượng của cà phê thì bà con cần phải chú ý để bón bổ sung cho cây.

Qua thăm dò nhiều nhà vườn ở Đak Lak, nhận thấy bà con ta vẫn chưa chú ý đúng mức về các chất trung, vi lượng và việc bón phân cũng không theo qui trình có tính khoa học mà theo kinh nghiệm, thói quen ước chừng hay giá cả thị trường là chính. Đợt 1 bón phân đơn thì đợt 2 bón phân trộn và đợt 3 quay lại phân đơn, nghĩa là bón xen kẻ, thay đổi để “có chất này chất khác” một cách cảm tính. Vì thế bà con cần có nhận thức hợp lý và đúng đắn hơn.

1.Các chất trung lượng : Là những chất mà cây cà phê cần khá nhiều như Canxi (CaO), Magiê (MgO), Lưu huỳnh (S),

-Canxi (CaO) : Sau Đạm, Lân và Kali thì Canxi là chất cây cà phê hút nhiều nhất, do trong đất vốn có nhiều nên bà con ít chú trọng. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng lượng Canxi cây lấy đi của đất gần gấp 3 lần Lân nên cần chú trọng bón trả để nâng cao độ pH, tạo điều kiện cho các vi sinh vật có lợi phát triển. Thực tế đất đai ở Tây nguyên lại rất nghèo chất Canxi và Lưu huỳnh.

Canxi được bón thông qua việc bón Vôi (Vôi từ đá vôi tốt chứa khoảng 90% CaO, Vôi sò chứa khoảng 50% CaO), phân Super Lân (chứa khoảng 30% CaO), phân Lân nung chảy (chứa khoảng 38% CaO).

Theo kinh nghiệm nếu đã bón phân đơn thì chỉ cần khoảng 300 – 400 kg vôi/ha/năm. Bón phân trộn thì nhiều hơn khoảng 1,5 lần.

-Magiê (MgO) : rất cần cho sự quang hợp, chuyển hóa dinh dưỡng, giúp cây sinh trưởng mạnh mẽ, xanh tốt, trái to, chắc hạt, chống chọi tốt với mùa khô hạn. Cây hấp thu khá đáng kể, cần khoảng bằng một nửa Canxi.

Magiê được bón thông qua bón phân Lân nung chảy (chứa khoảng 18% MgO), Dolomite (chứa khoảng 10-18% MgO), Magiê Sulphate (chứa khoảng 15% MgO).

Theo những nghiên cứu và kinh nghiệm thì cần bón từ 60 – 80 kg MgO/ha/năm là đủ.

-Lưu huỳnh (S) : Thiếu Lưu huỳnh sẽ gây ra bệnh bạc lá và làm giảm năng suất, chất lượng cà phê rất rõ. Lượng Lưu huỳnh cây cà phê hút rất thấp so với các chất trung lượng khác nhưng rất cần thiết. Do đất Tây nguyên quá thiếu nên phải chú ý để cung cấp.

Theo những nghiên cứu và kinh nghiệm thì cần bón khoảng 40-60 kg S/ha/năm là đủ.

Lưu huỳnh được bón thông qua phân Đạm SA (Sulphate Amonium – chứa khoảng 24% S), phân Super Lân (chứa khoảng 14% S), phân Lân nung chảy (chứa khoảng 12% S) hoặc trong một số phân trộn có chứa hàm lượng S.

Đối với các chất trung lượng, ta thấy Canxi và Magiê là 2 chất ít bị rửa trôi hơn Lưu huỳnh và mức bón, tùy theo năng suất cà phê, như dự kiến ở trên đã gồm cả sự tiêu hao và hệ số hấp thu của cây.

2.Các chất vi lượng : Là những chất cây cà phê cần rất ít như Đồng (Cu), Kẽm (Zn), Bo (B), Mangan (Mn), Molipden (Mo), Sắt (Fe), Clo (Cl)…

Đối với các chất vi lượng thì mỗi năm nên phun cho cà phê 4-5 lần dung dịch chứa Axit Boric (0,3%) và Kẽm Sulphate (0,6 – 0,8%). Đồng (Cu) được bón dưới dạng thuốc trừ bệnh rỉ sắt Oxychloride hay Đồng Sulphate trộn nước Vôi phun để trừ sâu là đủ cho nhu cầu của cây. Các chất khác được xác định là cần thiết nhưng luôn sẵn có dồi dào trong tự nhiên, không cần phải bón cho cây.

Ngoài phần cây hút, ta còn cần phải bù đắp cả phần mất đi do rửa trôi, xói mòn, bay hơi hoặc do các quá trình hóa học khiến các chất này không còn nằm chung quanh vùng rễ cây hấp thu được. Để bảo đảm canh tác bền vững thì mức bón tối thiểu phải bù đắp đủ sự hao hụt của các chất này trong đất.

Chuyên mục
Cà phê Nông nghiệp - Chăn nuôi Nông sản

Quy trình bón phân cho cây cà phê giai đoạn kinh doanh

Bắt đầu vào vụ chăm sóc cà phê, trung tâm chúng tôi xin giới thiệu đến Quý bà con quy trình bón phân đa lượng cho cà phê Robusta trong thời kỳ kinh doanh. Quy trình này chúng tôi đã hướng dẫn cho nhiều nông dân trồng cà phê của nhiều vùng khác nhau thực hiện, mang lại hiệu quả cao: (giảm chi phí, tăng năng suất, hạn chế sâu bệnh…).

Quy trình bón phân cho cây cà phê giai đoạn kinh doanh
Quy trình bón phân cho cây cà phê giai đoạn kinh doanh

nguyên tắc 4 đúng

  1. Bón phân cân đối.
  2. Bón phân kịp thời vụ.
  3. Bón phân đúng cách.
  4. Bón phân đủ hàm lượng.

Phân bón và thời điểm bón

1, Lượng phân

Tỷ lệ N-P-K = 3,2 – 1,2 – 3,5

Dựa vào năng suất cà phê nhân của vụ trước và tình hình sinh trưởng của cây mà quyết định lượng phân bón cho cả năm: Năng suất < 3,5t/ha thì lượng phân nguyên chất cần bón trong năm là: N= 320kg; P =120kg ; K =350kg

Nếu Năng suất tăng thên 1 tấn nhân/ ha thì lượng phân nguyên chất tăng thêm :N= 70kg ; P =25kg ; K =75kg

2, Thời điểm bón và tỷ lệ N-P-K bón trong từng thời kỳ

  • Lần 1 (tháng 1-2 – giai đoạn tưới) ≈ 15% 0% 0%
  • Lần 2 ( Tháng 5 – đầu mùa mưa) ≈ 30% 100% 18%
  • Lần3 (tháng 7 – giữa mùa mưa) ≈ 40% 0% 35%
  • Lần 4(tháng 9 – 10 – cuối mùa mưa) ≈ 15% 0% 47%

Ví dụ: 1ha cà phê vụ 2010 cho năng suất 4,5t nhân thì lượng phân chất nguyên cần bón là : N= (320 +70)kg; P = (120 +25)kg ;  K= (350 + 75)kg,

Nếu bón phân đơn gồm Sa ≈ 22%, Ure = 46%, Kaliclorua(Kcl) = 60%, Lân Supper =14% thì lượng phân thương phẩm cần bón cho 1ha/năm là: Sa =250kg, Ure ≈ 800kg; Lân ≈ 1.050kg; Kali ≈ 800kg và được chia làm những lần bón như sau:

Đạm(kg) Lân(kg) Kali(kg)

  • Lần 1 (tháng 1-2 – giai đoạn tưới) ≈ 250 /0 / 0
  • Lần 2 ( Tháng 5 – đầu mùa mưa) ≈ 280 / 1.050 / 150
  • Lần3 (tháng 7 – giữa mùa mưa) ≈ 380 / 0 / 280
  • Lần 4(tháng 9 – 10 – cuối mùa mưa) ≈140 / 0 / 370

Công thức tính lượng phân thương phẩm cần bón:

Lượng phân thương phẩm cần bón = lượng phân nguyên chất cần bón x 100 : hàm lượng (%) của phân.

Ví dụ: lượng lân nguyên chất cần bón 145kg, hàm lượng lân là 14%, ta tính lượng lân thương phẩm cần bón =145 x 100 : 14 = 1035,7kg lân ta có thể làm tròn là 1050kg.

• Lưu ý:

  • Trong quá trình bón bà con dựa vào tình hình sinh trưởng thực tế của cây cà phê để điều chỉnh cho phù hợp, cây xấu, yếu bón ít phân và bón làm nhiều lần…
  • Nếu đất có độ PH thấp (chua) hạn chế bón phân supper lân và phân sunfate (So4).

Vì thời gian có hạn chúng tôi giới thiệu tóm tắt quy trình bón phân, hẹn lần sau chúng tôi sẽ giới thiệu chi tiết QTKT thâm canh cây cà phê.

Chào tạm biệt!

Bài viết được cung cấp bởi công ty TAM NÔNG PHÚ