Chuyên mục
Gương mặt trẻ Khoa học Sống trẻ

Sáng chế phân bón thiết thực của học sinh lớp 12 từ cây dã quỳ

Với sáng chế sử dụng cây dã quỳ làm nguồn phân bón và thuốc phòng trừ sâu bệnh cho cây rau, người nông dân đã có thể tận dụng tối đa loại cây phổ biến ở Tây Nguyên để phục vụ trồng rau sạch, an toàn với chi phí rẻ.
Sáng chế thiết thực của học sinh lớp 12 từ cây dã quỳ
Sáng chế thiết thực của học sinh lớp 12 từ cây dã quỳ

Ý tưởng xuất phát từ thực tế

Sau thời gian tìm hiểu, nghiên cứu và thực nghiệm, Trần Hoàng Quân và Bùi Thị Hiền – học sinh lớp 12 A1 Trường THPT Trường Chinh – Gia Lai – với sự hướng dẫn của cô giáo Nguyễn Thị Diệu Hạnh đã thành công với đề tài: “Sử dụng cây dã quỳ làm nguồn phân bón và phòng trừ sâu hại, nhằm nâng cao năng suất rau cải xanh và cải ngồng”.

Với ý tưởng sáng tạo, dùng loại cây hoa dã quỳ có rất nhiều tại Tây Nguyên làm phân và thuốc, đây được xem là một đề tài có tiềm năng ứng dụng, giúp nông dân thay thế phân bón vô cơ và thuốc trừ sâu nhằm đem lại rau sạch, an toàn trong thời điểm hiện nay.

Trao đổi về ý tưởng, em Trần Hoàng Quân say mê kể: “Ý tưởng xuất phát từ chính trong gia đình em. Những giờ tan học, em thường xuyên phụ giúp bố mẹ việc nương rẫy. Cứ vào mỗi vụ bón phân, nhà em và các gia đình nông dân trong xã thường xuyên đến các đại lý phân bón mua chịu về bón cho cây, trong đó có cây rau. Em thấy, chi phí từ phân bón và thuốc trừ sâu chiếm rất nhiều trong đầu tư sản xuất nông nghiệp của người nông dân. Từ đó, em nghĩ đến việc tận dụng các loại cây xanh phổ biến ở Tây Nguyên để làm phân bón hữu cơ thay dần phân bón vô cơ. Đồng thời, em cũng nghĩ đến các chiết xuất từ cây xanh để phòng trừ sâu bệnh cho rau xanh.

Giải thích rõ hơn về các bước thực hiện đề tài, Trần Hoàng Quân cho biết, em đọc qua sách báo, thấy cây hoa dã quỳ có chứa nhiều chất dinh dưỡng phù hợp với rau xanh, đồng thời nó cũng có mùi cay, nồng, đắng có thể dùng phun vào rau giảm thiểu sâu bệnh. Từ đó em đưa ra ý tưởng của mình rồi nhờ cô giáo Nguyễn Thị Diệu Hạnh hướng dẫn.

Với sự giúp sức của bạn đồng hành là Bùi Thị Hiền cùng sự hướng dẫn tận tình của cô Hạnh, Quân bắt tay đi thu gom cây hoa dã quỳ. Khi gom đủ, Quân cùng Hiền chặt nhỏ, rồi dùng chế phẩm vi sinh Trichoderma Achacomix theo tỷ lệ nhất định để ủ.

Khoảng 2 tuần, phân bón từ cây dã quỳ được đưa vào thực nghiệm ngay tại vườn hoa thanh niên của trường. Qua vài lần thất bại vì nguyên nhân khách quan, sản phẩm phân bón từ cây dã quỳ cuối cùng cũng cho những luống rau xanh tốt.

Để hạn chế sâu bệnh, Quân cũng đã thực hiện chiết xuất từ cây dã quỳ làm dung dịch phun lên cây rau để phòng trừ sâu bệnh. Nhờ phun dung dịch lên rau, vườn rau thanh niên của nhà trường từ khi thực nghiệm đến khi thu hoạch không phải dùng thuốc trừ sâu.

Đề tài đem lại hiệu quả kinh tế cho bà con nông dân

Để minh chứng cho hiệu quả, Quân và Hiền đã tìm đến từng hộ trồng rau thuyết phục họ ứng dụng mô hình của mình. Ban đầu, các hộ cũng dè dặt chỉ dám thử nghiệm trên 1 vài luống rau. Nhưng với chi phí thấp, thời gian thu hoạch rút ngắn, rau lại năng suất so với trồng theo mô hình trước đây nên các hộ bắt đầu tin tưởng sử dụng sản phẩm của 2 học sinh.

Anh Bùi Xuân Bắc – 1 hộ trồng rau tại thị trấn Chư Sê (Huyện Chư Sê) – đánh giá về đề tài của 2 học sinh: Nhà tôi có trồng 800m2 rau cải để bán. Khi nghe các học sinh giải thích về ứng dụng của loại phân và dung dịch từ hoa dã quỳ, tôi thấy khả thi. Sau đó, tôi làm theo hướng dẫn trên vườn rau nhà mình. Đến ngày thu hoạch, tính toán lại thấy năng suất tăng khoảng 15% so với trước đây, chi phí đầu tư thấp hơn nhiều.

Nói về đề tài của học sinh Trần Hoàng Quân, cô giáo Nguyễn Thị Diệu Hạnh cho biết: Để sử dụng phân hữu cơ bón cho rau, người nông dân phải trả khoảng 800 nghìn đồng/khối. Tuy nhiên, với ý tưởng của em Quân, chỉ cần dùng cây dã quỳ để làm phân bón với chi phí rất thấp. Một tấn phân bón từ loài cây dã quỳ, ngoài công ra chỉ mất có 45 nghìn đồng tiền mua chế phẩm vi sinh, sau 2 tuần là có thể bón cho rau.

Còn dung dịch chiết xuất từ dã quỳ phun lên cây rau làm rất đơn giản, không tốn kém nhưng hiệu quả cao. Cách làm thì rất đơn giản, mọi người dân ai cũng đều có thể tự chế ra và sử dụng đại trà.

“Để đề tài không chỉ nằm trên sách vở mà được ứng dụng thực tế, chúng tôi đã cho đem mẫu đi phân tích ở TP HCM về hàm lượng các chất dinh dưỡng. Không chỉ tôi, mà nhiều người có chuyên môn sau khi xem kết quả phân tích cũng phải thừa nhận tính ứng dụng của phân bón và dung dịch chiết xuất từ cây dã quỳ” – cô Hạnh nhấn mạnh.

Nhờ sự giúp sức của cô giáo và bạn đồng hành, Quân đã đưa đề tài đi thi và giành giải nhì cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp tỉnh năm học 2015-2016, sau đó đề tài cũng cũng “ẵm” luôn giải nhì cấp quốc gia. Nhưng đối với 2 học sinh, giải thưởng cao quý nhất là đề tài của mình là có tính ứng dụng thực tiễn, đem lại hiệu quả về kinh tế cho bà con nông dân.

Ghi nhận những kết quả của Quân và Hiền, mới đây, Bộ GD&ĐT đã khen thưởng 2 em tại Lễ tuyên dương nhà giáo và học sinh tiêu biểu năm học 2015-2016 và phát động phong trào thi đua “Đổi mới, sáng tạo trong dạy và học giai đoạn 2016-2020”.

Nguyễn Dũng

Chuyên mục
Cây trồng Nông nghiệp - Chăn nuôi Tiêu

Chặt bỏ cao su, chạy theo ‘giấc mơ tỷ phú’… vẫn chỉ là giấc mơ!

Chặt bỏ cao su, nông dân Tây Nguyên đã thay thế bằng nhiều loại cây trồng khác. Tuy nhiên, hồ tiêu vẫn là sự lựa chọn số một bởi lợi nhuận…
Người dân Tây Nguyên chặt bỏ cao su, ồ ạt chuyển sang trồng tiêu dẫn tới dịch bệnh có nguy cơ bùng phát
Người dân Tây Nguyên chặt bỏ cao su, ồ ạt chuyển sang trồng tiêu dẫn tới dịch bệnh có nguy cơ bùng phát

Chặt bỏ cao su, nông dân Tây Nguyên đã thay thế bằng nhiều loại cây trồng khác. Tuy nhiên, hồ tiêu vẫn là sự lựa chọn số một bởi lợi nhuận từ hồ tiêu trong những năm gần đây quá cao. Theo đó, không ít “giấc mơ tỷ phú” vẫn chỉ là… giấc mơ!

Những năm gần đây, tiêu hạt là mặt hàng có giá cao, được thị trường trong nước và quốc tế tiêu thụ khá mạnh. Có thời điểm giá tiêu trên thị trường trong nước đạt ở mức kỷ lục trên dưới 200.000 đ/kg loại 1, theo đó nhiều nông dân thu nhập tiền tỷ. Chính vì vậy, cây tiêu trên địa bàn các tỉnh Tây Nguyên đang có sức hút mạnh đối với nông dân.

Tại Đăk Lăk, nhiều hộ đã phá bỏ các loại cây trồng khác để chuyển sang trồng tiêu. Ông Huỳnh Quốc Thích, PGĐ Sở NN-PTNT tỉnh này cho biết, sở dĩ nông dân đổ xô trồng tiêu do lợi nhuận cao. Tính đến nay tổng diện tích tiêu toàn tỉnh lên đến hơn 21.400ha, trong khi đó theo quy hoạch đến năm 2020 toàn tỉnh chỉ có khoảng 15.000ha hồ tiêu, sản lượng khoảng 30.000 tấn.

Ông Thích cho rằng, nếu giá tiêu trong thời gian tới tiếp tục ở mức cao như thời gian qua, nông dân sẽ còn mở rộng diện tích. Thực tế nhìn nhận giá tiêu hạt liên tục tăng cao đã giúp đời sống người dân được cải thiện đáng kể, ngày càng có nhiều hộ làm giàu từ cây tiêu. Song cũng đặt ra nhiều vấn đề cần giải quyết khi diện tích tiêu tăng nhanh nhưng không bền vững.

“Khi diện tích hồ tiêu phát triển một cách tự phát, không theo quy hoạch, không chú trọng cải tạo đất, xử lý mầm bệnh; trồng tiêu trên những vùng đất không phù hợp, không được chăm sóc theo đúng quy trình kỹ thuật, sử dụng giống tiêu không rõ nguồn gốc… sẽ khiến tình hình sâu, bệnh hại trên cây hồ tiêu ngày càng phát triển mạnh, khó kiểm soát, nhất là bệnh chết nhanh chết chậm trên hồ tiêu”, ông Thích lo ngại.

Theo Chi cục Trồng trọt và BVTV tỉnh Đăk Lăk thì qua điều tra năm 2014, diện tích tiêu bị nhiễm bệnh vàng lá chết nhanh chết chậm lên tới hơn 1.400ha, tỷ lệ hại từ 5 – 10%. Ngoài ra diện tích tiêu bị nhiễm rệp sáp hại rễ là hơn 500ha và nhiều đối tượng sâu, bệnh gây hại khác…

So với cùng kỳ năm 2014, diện tích tiêu bị nhiễm bệnh ở 5 tháng đầu năm 2015 cũng tăng đáng kể và tính đến tháng 6/2016, toàn tỉnh đã có gần 30ha tiêu bị nhiễm vàng lá chết nhanh chết chậm.

Gia Lai là tỉnh có diện tích hồ tiêu lớn, chất lượng hồ tiêu ở đây dẫn đầu cả nước nên được biết đến như là “vương quốc hồ tiêu” của cả nước. Những vựa hồ tiêu nổi tiếng, vang danh không những trong nước mà còn bay xa đến trên 80 quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới như hồ tiêu Chư Sê, hồ tiêu Chư Pưh…

Liên tục trong nhiều năm, hồ tiêu Gia Lai đã mang đến cho không ít chủ vườn nơi đây tiền tỷ, không ít tỷ phú phát đạt nhờ vườn hồ tiêu… Theo đó, diện tích hồ tiêu ở Gia Lai không ngừng gia tăng. Kế hoạch đến năm 2015 và tầm nhìn đến năm 2020, Gia Lai chỉ dừng lại ở 6.000ha hồ tiêu, còn hiện tại – theo báo cáo mới nhất (ngày 16/5/2016) của Chi cục Trồng trọt và BVTV tỉnh – diện tích hồ tiêu toàn tỉnh đã lên đến trên 15.000ha.

Do quá ham lợi nhuận, nông dân mở rộng diện tích hồ tiêu một cách tự phát, bỏ qua những khuyến cáo của ngành chuyên môn, của chính quyền địa phương nên dịch bệnh đã bùng phát mạnh trên những vườn hồ tiêu ở đây. Tính đến thời điểm hiện tại, với khoảng 15.000ha hồ tiêu của tỉnh Gia Lai đã có đến trên 9.100ha bị nhiễm sâu bệnh hại.

Trong đó, diện tích nhiễm nhẹ 4.588ha, diện tích nhiễm trung bình 2.568ha, diện tích nhiễm nặng 1.952ha. Các dịch hại chính được thống kê như bệnh vàng lá thối rễ tơ 3.129ha, bệnh thối gốc thối thân (chết nhanh) 649ha, bệnh tuyến trùng rễ 2.960ha, bệnh rệp sáp gốc 1.300ha, bệnh thán thư lá 310ha, bệnh đốm đen mặt dưới lá 760ha… Những loại bệnh này tập trung chủ yếu ở những địa phương như Chư Prông, Đức Cơ, Chư Sê, Chư Pưh, Ia Grai…

Đưa chúng tôi ra vườn hồ tiêu 5.000 trụ đã cho thu hoạch được 3 năm, chị Nguyễn Thị Tính ở xã Ia H’lốp (Chư Sê, Gia Lai) buồn bã cho biết: Hiện đã có 4.000 trụ tiêu (trên vườn tiêu 5.00 trụ) bị chết do dịch bệnh.

Chat bo cao su, chay theo 'giac mo ty phu'... van chi la giac mo! - Anh 2

Một vườn hồ tiêu

“Nông dân chúng tôi trồng tiêu để cải thiện kinh tế gia đình. Mấy năm gần đây, tiêu được giá nên chúng tôi mở rộng diện tích vườn tiêu với giấc mơ không bao lâu sẽ trở thành tỷ phú. Vậy mà nay, không ít chủ vườn tiêu lo tán gia bại sản, thậm chí có người đã tính đến suy nghĩ tiêu cực khi vườn tiêu chưa vào vụ thu hoạch mà đã bị chết vì thời tiết, vì dịch bệnh”, chị Tính chia sẻ.

Cũng theo báo cáo mới nhất của Chi cục Trồng trọt – BVTV tỉnh Gia Lai: Thời gian tới, tuyến trùng rễ sẽ tiếp tục gây hại. Bệnh vàng lá thối rễ tơ (héo chết chậm), bệnh thối gốc thối thân (héo chết nhanh) sẽ hại mạnh vào thời kỳ giữa và cuối vụ, nhất là sau những trận mưa kéo dài và những nơi đã có nguồn bệnh. Rệp sáp gốc, thân cành gây hại mạnh cuối mùa mưa và đầu mùa khô. Bọ xít lưới sẽ xuất hiện gây hại từ đầu vụ cục bộ ở một số địa phương như Mang Yang, Chư Sê, Pleiku… Bệnh thán thư, đốm đen mặt dưới lá gây hại trong suốt vụ…

Những hậu quả xấu trên – cũng theo Chi cục Trồng trọt – BVTV tỉnh Gia Lai, nguyên nhân chính do nông dân ham chạy theo lợi nhuận, bất chấp khuyến cáo của ngành chức năng mà mở rộng diện tích hồ tiêu tự phát. Trong khi quá trình xuống giống không chú ý đến việc lựa chọn chất đất, lựa chọn giống, không thực sự am hiểu về kỹ thuật trồng, chăm sóc cây hồ tiêu – loại cây vốn dĩ được xem là cây “khó tính” này.

Và theo đó, những “giấc mơ tỷ phú” đang dần trở thành những món nợ khó trả trên những vườn hồ tiêu ở Tây Nguyên, trên những đôi vai vốn dĩ đã quá gầy guộc của nông dân nơi đây.

Chuyên mục
Cây trồng Nông nghiệp - Chăn nuôi Tiêu

Tín hiệu mới từ sàn giao dịch hồ tiêu

Đề xuất thành lập sàn giao dịch hồ tiêu Việt Nam tại TP.HCM của Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam (VPA) gửi Bộ NNPTNT đang nhận được những phản hồi tích cực từ phía người nông dân trồng tiêu với kỳ vọng sẽ chủ động được về giá cả.

Bây giờ mới lập là chậm?

Tại hội nghị ngành hồ tiêu Việt Nam tổ chức mới đây, ông Đỗ Hà Nam – Chủ tịch VPA cho biết, trước đó Bộ NNPTNT cùng đại diện VPA đã tham quan mô hình hoạt động của sàn giao dịch hồ tiêu của Ấn Độ và thấy sàn giao dịch này hoạt động hiệu quả. Vì thế, tại cuộc họp Cộng đồng Hồ tiêu quốc tế (IPC) lần thứ 43 vào cuối tháng 11 tại Ấn Độ, Việt Nam và Ấn Độ đã có biên bản ghi nhớ về việc cùng hợp tác để xây dựng sàn giao dịch hồ tiêu đặt tại TP.HCM.

Phía Ấn Độ cam kết sẽ hỗ trợ kỹ thuật và tư vấn xây dựng sàn giao dịch. “Sàn này sẽ giao dịch cả hàng thật lẫn “hàng giấy”, khi đó chúng ta có thể bán tiêu theo hình thức giá đấu giá chứ không phải đàm phán giá mua và bán như lâu nay. Như vậy, sẽ giúp giá hồ tiêu của Việt Nam cao hơn so với hiện nay” – ông Nam giải thích thêm.

Vườn tiêu của nông dân ở xã Xuân Thọ, huyện Xuân Lộc, tỉnh Đồng Nai. Ảnh: Q.H
Vườn tiêu của nông dân ở xã Xuân Thọ, huyện Xuân Lộc, tỉnh Đồng Nai. Ảnh: Q.H

Liên quan đến đề xuất của VPA gửi Bộ NNPTNT về thành lập sàn giao dịch hồ tiêu Việt Nam, ông Hoàng Phước Bính – Phó Chủ tịch thường trực kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Hồ tiêu Chư Sê (Gia Lai) cho rằng, bây giờ mới thành lập sàn giao dịch đã là rất chậm. Cụ thể, theo ông Bính, Chính phủ Ấn Độ và nhất là Bộ Nông nghiệp, Hiệp hội Gia vị Ấn Độ cùng đề xuất phía Việt Nam thành lập sàn giao dịch vì thực tế sàn giao dịch bên Ấn Độ không có “hàng thật” mà chỉ có “hàng giấy”. Muốn sàn này tồn tại thì phải có đủ cả 2 loại hàng này mà Việt Nam đang rất có lợi thế bởi đang là nước sản xuất hồ tiêu lớn nhất thế giới (chiếm khoảng 60% sản lượng xuất khẩu).

Tín hiệu mới từ sàn giao dịch hồ tiêu

Cũng theo ông Bính, cái khó khi thành lập sàn giao dịch là về thủ tục pháp lý, quy trình, công tác tổ chức điều hành… còn về phía người nông dân trồng tiêu thì cực kỳ có lợi. Lâu nay người nông dân chỉ biết sản xuất và bán cho thương lái, bây giờ có sàn giao dịch thì họ có thể trực tiếp giao dịch trên sàn và chủ động được giá bán.

“Dự báo trong 8 năm tới của Hiệp hội Hồ tiêu thế giới (IPC), Việt Nam sẽ tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu thế giới về xuất khẩu hồ tiêu nên việc thành lập sàn giao dịch này sẽ giúp Việt Nam có thêm sức mạnh chi phối thương mại hồ tiêu toàn cầu”.

Ông Hoàng Phước Bính – Phó Chủ tịch thường trực kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Hồ tiêu Chư Sê

Tuy nhiên, sáng 23.5, ông Trần Đức Tụng – Chánh văn phòng VPA cho biết, đề xuất thành lập sàn giao dịch đã được VPA gửi nhưng chưa có phản hồi từ Bộ NNPTNT.

Nông dân kỳ vọng

Liên quan đến đề xuất thành lập sàn giao dịch hồ tiêu Việt Nam, anh Trần Hữu Thắng – nông dân trồng tiêu giỏi (có 3,2ha tiêu ở ấp Thọ Lộc, xã Xuân Thọ, huyện Xuân Lộc, Đồng Nai) nói, lâu nay sản phẩm tiêu được nông dân bán qua thương lái hoặc giới thiệu từ công ty này, công ty kia. Vì vậy giá thành nhiều khi cũng không ổn định, lên xuống theo nhu cầu của thương lái, doanh nghiệp. “Vì vậy tôi cũng mong muốn mau chóng có sàn giao dịch để người nông dân có thể chủ động về giá cả chứ không còn phụ thuộc người mua nữa” – anh Thắng nói.

Tương tự, ông Đặng Văn Chính – người trồng tiêu ở xã Tân Thành (Bù Đốp, Bình Phước) cũng cho biết, nếu có sàn giao dịch mà chủ động được giá bán thì ông rất ủng hộ. Tuy nhiên, ông chỉ sợ ở đây sẽ có quy định về sản lượng giao dịch thì sẽ khó cho nông dân, và nếu giá chỉ “nhỉnh” hơn tý mà mất chi phí vận chuyển nữa thì sẽ không thu hút nông dân tham gia.

Đây cũng chính là điều mà các chuyên gia kinh tế quan tâm, tính hiệu quả của sàn. Bởi trước đây đã có nhiều sàn giao dịch cà phê, cao su, điều… – những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của nông sản Việt Nam. Tuy nhiên, thực tế thì hiệu quả mang lại không như kỳ vọng vì có rất ít nông dân sau khi thu hoạch mang sản phẩm của mình đến những sàn giao dịch này để mua bán. Nông dân “ngại” tiếp xúc công nghệ, “ngại” vận chuyển tốn chi phí… Thay vào đó, họ chọn gọi điện cho thương lái để thống nhất giá và thương lái chỉ việc mang xe đến nhà chở nông sản đi. Đây cũng là bài toán cần được giải khi thành lập sàn hồ tiêu.

Chuyên mục
Cây trồng Nông nghiệp - Chăn nuôi

Tìm cách khôi phục cây trồng sau hạn khốc liệt tại Chư Sê

Làm thế nào để khôi phục lại cây trồng sau thời gian dài bị hạn hán, cũng như việc chống ngập úng và dịch bệnh vào đầu mùa mưa đang được người dân Tây Nguyên đặc biệt quan tâm vào lúc này.

Nhằm đáp ứng nhu cầu của người dân, ngày 26/5, Bộ NN&PTNN phối hợp với UBND tỉnh Gia Lai tổ chức diễn đàn “giải pháp khôi phục sản xuất cà phê, hồ tiêu sau hạn hán kéo dài ở khu vực Tây Nguyên”.

Gần 300 đại biểu, nông dân đến từ 5 tỉnh Tây Nguyên đã có mặt tại diễn đàn với mong muốn được các chuyên gia chia sẻ những kinh nghiệm trong việc khắc phục lại cây trồng sau khi bị ảnh hưởng nặng nề của đợt hạn hán lịch sử vừa qua.

Bên cạnh đó là những giải pháp phòng chống tình trạng ngập úng cũng như dịch bệnh hoành hành khi vào đầu mùa mưa.

Cứu những cây trồng có khả năng phục hồi

Năm 2016 được xem là năm khô hạn khốc liệt nhất ở các tỉnh Tây Nguyên trong vòng 30 năm qua. Tình hình hạn hán kéo dài đã làm cho nguồn nước tưới bị thiếu hụt, gây thiệt hại hàng trăm héc ta cây trồng.

Theo thống kê của Cục trồng trọt Bộ NN&PTNT, Tây Nguyên có khoảng 165.000 ha cây trồng nông nghiệp bị tác hại của hạn hán, chủ yếu là cây cà phê và tiêu với 110.000 ha bị ảnh hưởng ở mức độ khác nhau. Thậm chí, diện tích cây trồng mất trắng gần 8.000 héc ta. Đắl Lắk là tỉnh ảnh hưởng trầm trọng nhất của hạn hán với diện tích cây cà phê ước đạt 7.000 ha, kế đến là Đắk Nông và Gia Lai.

Hạn hán đã cướp đi nhiều héc ta cà phê của người dân
Hạn hán đã cướp đi nhiều héc ta cà phê của người dân

Ông Cao Văn Huân (xã Ia H’Bông, huyện Chư Sê, Gia Lai) cho biết, cả gia đình sống dựa vào 3 héc ta cà phê, đợt hạn hán vừa qua chúng tôi phải chặt bỏ mất 1/3 để trồng mới, số còn lại đành phó mặc cho trời. Rất may, mấy ngày vừa qua bắt đầu xuất hiện những cơn mưa đầu mùa khiến gia đình tôi rất vui mừng. Trước mắt chúng tôi cũng như người dân trong vùng sẽ phải tìm cách chăm bón cây cà phê cho tốt để không bị thiệt hại thêm nữa.

Đề cập đến vấn đề phục hồi cây trồng sau hạn hán, Tiến sĩ Hoàng Thanh Tiệm – Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia cho biết, đối với diện tích cà phê bị chết toàn bộ, cách tốt nhất cưa đốn để phục hồi. Cụ thể, vào đầu mùa mưa nên tiến hành cưa đốn toàn bộ thân cây cách mặt đất từ 30-40 cm, sau đó nuôi từ 1-2 chồi/ gốc để thay thế cho thân cây cũ bị cắt bỏ. Sau đó tiến hành cày bừa giữa 2 hàng cà phê để trồng cây ngắn ngày trong lúc chờ đợi cây cà phê lớn.

Cùng chung quan điểm đó, ông Trương Hồng – Viện trưởng Viện Khoa học Kỹ thuật Nông lâm nghiệp Tây nguyên cho biết, đối với vườn cà phê bị thiệt hại nặng như lá cành đã bị khô, không có khả năng thu hoạch nên cưa đốn phục hồi hoặc ghép cải tảo.

Việc cưa đốn phục hồi để tái tạo lại hệ thống thân cành mới sẽ cho năng suất đồng đều. Còn trong trường hợp ghép cải tạo khi vườn cà phê có bộ giống không tốt nhưng không bị thối rễ thì nên thì nên ghép cải tạo thay giống tốt đối với vườn cà phê dưới 20 năm tuổi.

Cũng theo ông Hồng, đối với cây trồng bị ảnh hưởng nhẹ của hạn hán thì cần phải duy trì chế độ chăm sóc bằng cách cắt bỏ cành khô, rụng lá giúp cây tập trung dinh dưỡng nuôi các cành mang quả.

Phòng chống ngập úng, dịch bệnh vào mùa mưa

Thiệt hại của đợt hạn hán vẫn chưa nguôi thì người dân lại thêm nỗi lo khi mùa mưa kéo đến. Những cơn mưa chuyển mùa là điều kiện thuận lợi cho loại rệp sáp hại quả phát triển nhanh, cùng với đó là tình trạng ngập úng làm thối rễ cây trồng. Làm thế nào để chăm sóc hiệu quả vườn cây cũng đang là bài toán đau đầu đối với người dân.

Tim cach khoi phuc cay trong sau han khoc liet tai Tay Nguyen - Anh 2
Chăm sóc cây trồng sau hạn hán cũng rất quan trọng

Liên quan đến vấn đề này, ông Hồng cho biết, vào mùa mưa cần phải thường xuyên bón phân cho cây trồng, cắt tỉa cành tán cho đỡ rậm rạp. Bênh cạnh đó bà con thường xuyên đến thăm vườn để tìm hiểu và phát hiện bệnh nhằm có phương pháp ngăn chặn kịp thời.

Đặc biệt quan tâm đến bệnh rệp sáp gây hại vào đầu mùa mưa. Cụ thể, khi phát hiện khoảng 10% quả trên cây có rệp sáp thì nên dùng máy bơm nước cao áp xịt mạnh vào chùm quả để rửa trôi, sau đó tiến hành phun thuốc.

Trong khi đó, Bà Lê Thu Hiền – Thạc sĩ nghiêm cứu bộ môn bệnh cây – Viện bảo vệ thực vật thuộc Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam giải cho biết, khi mưa xuống, bộ rễ cây trồng sẽ bị suy yếu rất nhiều.

Chính vì vậy, vấn đề đầu tiên cần làm lúc này là khôi phục lại bộ rễ cây trồng. Muốn vậy, cách tốt nhất lúc này không nên dùng phân hóa học mà phải ủ rễ bằng phân chuồng, sau đó bơm thêm chế phẩm sinh học Trichoderma nhằm giảm thiểu bệnh chết nhanh chết chậm. Khi bón phân chuồng được 7-10 ngày thì trộn chế phẩm sinh học Trichderma sẽ mang lại hiệu quả.

Theo các chuyên gia, việc chăm sóc cây trồng khi bắt đầu vào mùa mưa rất quan trọng, người dân cần tìm hiểu kỹ trước khi quyết định sử dụng biện pháp nào cho hiệu quả. Cách tốt nhất nên tìm đến cách chuyên gia để được tư vấn, qua đó giúp cho năng suất đạt hiệu quả cao nhất.

Chuyên mục
Cây trồng Nông nghiệp - Chăn nuôi

Vườn cây xanh ngát trong nắng hạn nhờ áp dụng mô hình tưới tiết kiệm

Mô hình tưới tiết kiệm rất hiệu quả bởi đất không bị nén; mặt đất luôn giữ được độ ẩm, tiết kiệm nước và phân bón Sự kiện: Nâng cao năng suất chất lượng

Theo TTXVN, tỉnh Gia Lai hiện có khoảng 15.000 ha hồ tiêu, vượt so với quy hoạch 9.000 ha (quy hoạch của tỉnh Gia Lai đến năm 2020 giữ ở mức 6.000 ha tiêu) tập trung chủ yếu ở Chư Sê 3.500 ha, Chư Pưh 2.600 ha… Tính đến thời điểm này, toàn tỉnh này đã có gần 1.700 ha hồ tiêu bị ảnh hưởng do hạn; trong đó, có 73 ha bị mất trắng. Do đó, việc áp dụng mô hình tưới tiết kiệm là giải pháp tối ưu và được nhân rộng để duy trì sự phát triển của các vườn hồ tiêu trong cơn đại hạn.

Trong bối cảnh khô hạn khốc liệt đang diễn ra khắp mọi nơi, rất nhiều vườn tiêu đã vàng úa và có thể chết cháy trong nay mai, thì vườn tiêu 3 ha của gia đình anh Lê Hùng Huấn ở thôn An Điền, xã Ia Blang, huyện Chư Sê lại luôn xanh ngát tràn đầy sức sống.

Vòi phun nước tiết kiệm tránh lãng phí nguồn nước mà không ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng của cây trồng
Vòi phun nước tiết kiệm tránh lãng phí nguồn nước mà không ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng của cây trồng

Từ xa nhìn vào, vườn tiêu của anh cứ ngắt xanh dưới cái nắng như đổ lửa của cơn đại hạn. Bước vào vườn tiêu, cảm giác man mát đến dễ chịu, không thể nghĩ rằng ở ngoài kia đang hầm hập nóng. Áp dụng mô hình tưới tiết kiệm từ năm 2013, anh Huấn cho biết, đây là mô hình tưới tiết kiệm rất hiệu quả bởi đất không bị nén; mặt đất luôn giữ được độ ẩm, tiết kiệm nước và phân bón, tiết kiệm công tưới, đặc biệt vườn cây phát triển rất tốt.

Khác trong việc áp dụng mô hình tưới tiết kiệm của anh Huấn là không chỉ tưới nhỏ giọt dưới gốc, mà anh còn thiết kế hệ thống tưới phun mưa phía trên cây tiêu. Việc tưới phun mưa trên lá, theo ông Hoàng Phước Bính, Phó chủ tịch Thường trực Hiệp hội Hồ tiêu Chư Sê, là vô cùng cần thiết, bởi hồ tiêu là cây lưỡng tính (tự thụ phấn) nên cần có mưa (nước) tác động để làm rách bao phấn, quá trình thụ phấn sẽ dễ dàng hơn. Ngoài ra, tưới phun mưa còn làm giảm tác hại của những cơn mưa axít, thường xuất hiện vào đầu mùa mưa Tây Nguyên…

Cũng theo anh Huấn, ngoài việc tiết kiệm nước và phân bón đến 40%, tiết kiệm công lao động, hệ thống này còn có tác dụng hạn chế được cỏ dại, hạn chế sự lây lan mầm bệnh trong đất. Mặc dù, năm nay đang cho thu hoạch bói (lần đầu) song chắc chắn năng suất cao hơn hẳn so với số vườn hồ tiêu trong vùng chăm sóc theo cách truyền thống. Phương pháp tưới lý tưởng này đang mở ra cơ hội lớn để bà con nông dân canh tác cây tiêu thích ứng với biến đổi khí hậu.

Chuyên mục
Cây trồng Nông nghiệp - Chăn nuôi

Bí ẩn cây chanh dây và các thương lái Trung Quốc ở Chư Sê

Thời gian gần đây, giá chanh dây trên địa bàn Tây Nguyên bỗng dưng tăng đến chóng mặt, nông dân ồ ạt chặt cà phê để trồng chanh. Trong khi đó, giống cây chanh được mua từ Trung Quốc, quả chanh thì cũng được bán cho các thương lái Trung Quốc.

Phá cà phê trồng chanh dây

Vài tháng nay, giá quả chanh dây trên địa bàn Gia Lai và Kon Tum bất ngờ tăng chóng mặt. Chỉ chừng vài tháng trước, giá chanh dây ở mức 10 nghìn đồng/kg, nhưng thời gian gần đây, giá chanh luôn tăng dần. Đặc biệt, 4 ngày nay, giá quả chanh dây tăng liên tiếp từ 40 nghìn đồng/kg – 46 nghìn đồng/kg và 56 nghìn đồng/kg (vào ngày 24/3). Điều đáng nói, giá quả chanh tăng thì giá cây giống cũng tăng giá theo và tính đến ngày 24/3, giá mỗi dây chanh giống là 44 nghìn đồng/dây; và những dây chanh giống này đều có nguồn gốc từ Trung Quốc.

Chanh dây tăng giá, nhiều nông dân đã ồ ạt chặt bỏ những vườn cà phê và cao su trị giá hàng trăm triệu đồng mà bao nhiêu năm chăm sóc để trồng chanh dây.

Mặc dù 1 ha cà phê đã thu hoạch bước vào năm thứ 6, nhưng gia đình chị Trần Thị Huyền (thị trấn Kon Dỡng, Mang Yang, Gia Lai) vẫn quyết định chặt bỏ vườn cà phê nhà mình để trồng chanh dây. Chị Huyền cho biết, để đầu tư một vườn cà phê cho đến năm thứ 6 như hiện nay, gia đình chị đã bỏ ra khoảng 200 triệu đồng từ khi bắt đầu trồng đến nay. Tuy nhiên, gia đình chị Huyền vẫn quyết định chặt bỏ vườn cà phê này để trồng chanh dây.

Chị Huyền tính, 1 ha cà phê, trung bình 1 năm cho khoảng 3 tấn nhân. Với giá cà phê như hiện nay, gia đình chị bán chỉ được khoảng hơn 90 triệu đồng. Trừ tất cả các chi phí, cả một năm gia đình chị chỉ lời được khoảng hơn 20 triệu đồng từ 1 ha cà phê này.

“Trồng cà phê rất mất công sức, sau 3 năm cà phê mới bắt đầu cho thu hoạch, mùa khô thì tưới nước, cắt cành; mùa mưa thì làm cỏ, bón phân… Tuy nhiên, lời lại không cao. Năm nay cà phê vừa mất mùa, vừa mất giá, cả năm chúng tôi chỉ lời được hơn 20 triệu đồng. Trong đó gia đình tôi 4 người, 2 con nhỏ đang ăn học, chúng tôi chi tiêu như thế nào với 20 triệu đồng/năm đây?”, chị Huyền chia sẻ.

Bị lôi cuốn bởi giá chanh dây đang tăng chóng mặt, gia đình chị Huyền quyết định chặt bỏ cả vườn cà phê để trồng chanh dây. Chị Huyền phân tích, cây chanh dây có tuổi thọ 3 năm, sau khi trồng 6 tháng, chanh bắt đầu ra hoa, hơn 2 tháng sau thì bắt đầu thu hoạch. Chanh cho thu hoạch liên tục cho đến khi dây tàn, với trung bình 90 tấn/ha/năm. Với giá bán hiện nay, mỗi ngày người trồng chanh thu lợi lên đến tiền triệu.

“Chanh dây bán với giá 10 nghìn đồng/kg thì người trồng chanh cũng đã có lời rồi, còn như hiện nay giá đã 56 nghìn đồng/kg thì siêu lợi nhuận. Trồng chanh dây cũng nhẹ nhàng, công chăm sóc cũng không nhiều, rủi ro cây chết cực kì thấp” chị Huyền lý giải việc bỏ cây cà phê để trồng chanh dây.

Bí ẩn cây chanh dây và các thương lái Trung Quốc ở Chư Sê
Nhiều nông dân đang bắt đầu chặt bỏ vườn cà phê chăm sóc nhiều năm trời với giá trị hàng trăm triệu đồng để trồng chanh dây.

Cũng bị hấp dẫn bởi giá chanh dây, gia đình bà Nguyễn Thị Lụa (thị trấn La Kha, La Grai, Gia Lai) đã nhanh chóng chặt bỏ cà phê, cao su để lấy đất trồng 1 ha chanh dây. Bà Lụa cho biết, tổng chi phi đầu tư 1 ha chanh dây của bà với hệ thống tưới nước nhỏ giọt là 200 triệu đồng. Hiện vườn chanh dây của bà đã thu hoạch được 1 tháng nay. Sau khi hái chanh xong, thương lái đến tận vườn thu mua và xuất bán sang Trung Quốc. Và với giá bán như hiện nay, gia đình bà Lụa bỏ túi trên 3 triệu đồng/ngày.

Bà Lụa nhẩm tính, mỗi năm vườn chanh dây của gia đình bà cho thu hoạch khoảng 90 tấn các loại, tương đương với giá trị của 60 tấn cà phê nhân hiện tại. Trong khi đó, để có 60 tấn cà phê nhân thì phải có khoảng hơn 10 ha đất để trồng. Chính vì vậy, gia đình bà không hề nuối tiếc khi phá vườn cà phê đang cho thu hoạch của nhà mình, và chuẩn bị phá thêm 3 sào cà phê để trồng chanh dây.

Sự hấp dẫn của giá chanh dây đã khiến nông dân ở các huyện, thị như: Mang Yang, Chư Sê, Chư Păh, La Grai… của Gia Lai chặt phá những rẫy cà phê xanh tốt, chuyển sang trồng chanh dây. Và không chỉ có giá quả chanh tăng chóng mặt, mà những dây chanh giống có nguồn gốc từ Trung Quốc cũng đã được “đẩy” lên cao. Cách đây chừng vài ngày, giá dây chanh giống từ 36 nghìn đồng/dây thì nay đã tăng lên 44 nghìn đồng/dây.

Chuyện có bất thường?

Chị Mai Thị Nhung – Phó Chủ tịch UBND xã Hải Yang (Mang Yang) cho biết: Cuối năm 2015, tổng diện tích trồng chanh dây trên địa bàn xã là 39,4 ha. Hiện nay, số diện tích trồng chanh dây đã tăng lên khá nhiều. Điều khiến chị lo ngại là giá quả và giống chanh dây hiện nay đã tăng một cách chóng mặt, khiến người dân sẵn sàng chặt bỏ cà phê để trồng chanh dây. Trong khi giống cây chanh được mua từ Trung Quốc, quả chanh thì cũng được bán cho các thương lái Trung Quốc.

Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Sở NN-PTNT Gia Lai, cây chanh dây trên địa bàn phát triển hoàn toàn tự phát. Người dân thấy có giá nên trồng. Hiện tỉnh có khoảng 301ha chanh dây, trong đó, chỉ riêng năm 2015 đã trồng mới 108 ha và dự báo thời gian tới diện tích sẽ còn tăng.

Theo Phòng NN-PTNT huyện Đắk Hà (Kon Tum), khoảng 2 – 3 năm trước, nông dân nơi đây cũng ồ ạt trồng chanh dây. Đỉnh điểm có hộ trồng cả 4 – 5 ha. Sau 1 thời gian, cây chanh dây bị “bể”, quả chanh sau khi thu hoạch bán không ai mua nên người dân không trồng nữa. Đến bây giờ, khi giá chanh dây lên cao thì người dân cũng trồng lại. Tuy nhiên, do đã vấp 1 lần nên bây giờ dân thận trọng hơn nên trồng rất ít và nằm rải rác.

Gia Lai: 'Bi an' cay chanh day va cac thuong lai Trung Quoc
Quả chanh tăng giá và giá dây giống có nguồn gốc từ Trung Quốc cũng tăng giá cao khiến nhiều nghi vấn đặt ra.

Các hộ trồng chanh cho biết, khi thu hoạch xong, thương lái đến tận nhà mua rồi xuất bán sang Trung Quốc. Giá cả hoàn toàn do các thương lái này chi phối.

Ông Nguyễn Văn Khanh, Trưởng phòng NN-PTNT Chư Pưh (Gia Lai) cho biết: Mấy năm trước, ông liên kết nhiều hộ dân xã H’Bông (huyện Chư Sê, Gia Lai) để đầu tư vườn chanh dây 30 triệu đồng. Tuy nhiên, sau 2 năm trồng, nhận thấy chanh dây không “dễ nuốt” khi liên tục mắc đủ bệnh, thậm chí chẳng có thương lái đến mua nên nhóm ông phá chanh, chấp nhận lỗ 10 triệu đồng tiền đầu tư.

Ông Hà Ngọc Uyển, Chi Cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Gia Lai cho biết, địa phương chưa có nhà sản xuất chanh dây mà hoàn toàn thông qua lái buôn thu mua vận chuyển sang các vùng khác bán, vì thế giá cả không ổn định, tồn tại nhiều rủi ro.

“Việc ồ ạt trồng chanh dây còn gây các hệ lụy như sẽ lấn chiếm đất trồng của các cây trồng khác, ảnh hưởng đến quy hoạch nông nghiệp. Nông dân không xác định được đất nào là phù hợp hay không nên cứ trồng, dẫn đến tình trạng sâu bệnh phát triển triển mạnh, gây thiệt hại sản xuất…, ngoài ra còn gây kiệt quệ, thoái hóa, ô nhiễm môi trường đất, mất cân bằng hệ sinh thái”, ông Uyển nói.

Điều đáng nói, để trồng 1 ha cà phê thì phải mất đến 3 năm mới thu hoạch được, còn 1 ha cao su thì mất đến trên 4 năm, cùng với chi phí lên đến tiền trăm triệu; vậy nhưng, người dân đã không ngần ngại chặt bỏ những vườn cây này để trồng chanh dây, khiến cho việc quy hoạch cây cà phê bị phá vỡ. Trong khi vấn đề tìm đầu ra chắc chắn cho quả chanh dây chưa hề có, vẫn phụ thuộc vào thương lái Trung Quốc.

Trên thực tế cũng đã có rất nhiều thương vụ tương tự mà người nông dân Việt Nam nếm “trái đắng” từ các thương lái Trung Quốc.

Chuyên mục
Nông nghiệp - Chăn nuôi Nông sản Ớt - Gừng

Trồng Gừng Sao Cho Năng Suất Cao?

Để đạt năng suất và chất lượng cao, nông dân cần chú ý từ khâu chọn giống, chăm sóc đến thu hoạch. Nên chọn giống củ to, già, bóng, không khô héo, không nhăn nhúm và không bị sâu bệnh…

Trồng Gừng Sao Cho Năng Suất Cao?
Trồng Gừng Sao Cho Năng Suất Cao?
Sử dụng chế phẩm sinh học Trichoderma trộn với phân khi bón lót sẽ hạn chế tốt bệnh thối củ trên gừng.

Gừng là loại cây rau gia vị được trồng khá phổ biến vì chúng dễ trồng, đa dụng và có hiệu quả kinh tế cao, nhất là trong dịp Tết Nguyên đán (gừng được sử dụng làm mứt). Để đạt năng suất và chất lượng cao, nông dân cần chú ý từ khâu chọn giống, chăm sóc đến thu hoạch.

Nên chọn giống củ to, già, bóng, không khô héo, không nhăn nhúm và không bị sâu bệnh. Muốn gừng lên đều cần ủ giống cho nảy mầm trước khi trồng. Đây là yếu tố quyết định trước tiên đến năng suất gừng.

Gừng giống phải để nơi thoáng mát khoảng 1 tuần rồi tiến hành bẻ hom bằng tay, vì khi dùng dao thì mầm bệnh sẽ từ củ này lây sang củ kia. Hom giống phải to, nguyên vẹn (từ 40 – 60g) mới đủ sức nuôi cây con khoẻ mạnh, trên mỗi nhánh phải có ít nhất một mắt mầm. Ngâm hom vào dung dịch thuốc trừ nấm khoảng 20 phút để trừ dịch bệnh rồi vớt ra để nơi khô ráo khoảng 1 tuần, sau đó tiến hành ủ giống. Gom gừng lại thành đống cao không quá 8 tấc, phủ một lớp rơm rồi tưới cho đủ ẩm. Sau nửa tháng thấy u mầm thì đem trồng.

Đất trồng gừng phải xốp, đủ ẩm và thoát nước tốt. Đất được cày sâu 25 – 30cm, phơi ải, xới cho nhuyễn rồi lên luống. Khoảng cách trồng có thể là 30 x 40cm hoặc 50 x 20cm. Gừng là loại cây ưa sáng nhưng cũng có khả năng chịu rợp. Tuy nhiên nếu che ánh sáng nhiều quá (70 – 80%) thì năng suất giảm rõ rệt.

Do gừng nảy chồi ngang nên đặt củ xuôi theo hàng trồng để chồi phát triển về bên hàng. Trong quá trình phát triển, không để gừng thiếu nước sẽ chậm lớn. Gừng là cây rất háo nước nhưng lại không chịu úng, do khi bị úng dễ bị bệnh thối củ. Vì thế trong mùa mưa, liếp phải thoát nước tốt.

Gừng có nhu cầu N, P, K tương đối cao, trong đó nhu cầu về N là nhiều nhất. Lượng phân sử dụng cho 1.000m2 là: Urê 15 – 20kg, super lân 20 – 25kg, KCL 20kg và 500kg phân hữu cơ. Phân hữu cơ rất cần thiết cho gừng và là yếu tố quyết định lớn đến năng suất gừng. Bón lót toàn bộ phân lân, 1/2 phân N và kali. Khi thấy bụi gừng có 2 – 3 cây con tiến hành bón phân thúc. Chú ý không để phân bám trên lá gừng sẽ làm cháy lá. Mỗi tháng làm cỏ và xới xung quanh chống lèn đất.

Có thể thu hoạch gừng từ 4 tháng trồng trở đi nhưng nếu làm giống thì phải thu hoạch sau 9 tháng. Không nên để già quá, gừng cay nhiều, có xơ; cũng không thu non quá, củ bị nhăn nhúm, giảm chất lượng.

chuse24h

Chuyên mục
Cà phê Nông nghiệp - Chăn nuôi Nông sản

Máy hái cà phê: “Cứu tinh” cho người trồng cà phê

Đó là một loại máy hỗ trợ hái cà phê đầu tiên ờ việt Nam, thay thế lao động thủ công trong thu hoạch, đồng thời giúp tránh rơi rớt, tăng cao năng suất.

Từ thực thế khó khăn

Theo anh Võ Thành Phong (Khoa Cơ Khí tự động và Robot Trường Đại học Kỹ thuật công nghệ TP.HCM), tác giả của sản phẩm này, cà phê là một trong những mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Hiện cả nước có trên 390.000ha cà phê, đạt sản lượng gần 700.000 tấn/ năm. Tuy nhiên cho tới nay vẫn chưa có một loại máy móc nào hỗ trợ cho việc hái cà phê. Việc thu hoạch cà phê tươi ở trên cây hoàn toàn nhờ trực tiếp vào bàn tay con người; quá trình hái mất thời gian do phải di chuyển vị trí nhiều, khó khăn khi hái ở những cành ở cao và xa, ảnh hưởng đến năng suất và hiệu quả thu hoạch.

Khi cà phê đến mùa chính rộ, người hái cà phê thường sử dụng phương pháp thu hoạch thủ công là đeo bao tay, một tay cầm thân cành, một tay vừa chuốt vừa xoay các chùm cà phê để cho tất cả trái cà phê tách ra khỏi cành và rơi xuống bạt được trải sẵn dưới đất, cứ thế kéo bạt từ góc này sang góc khác theo từng hàng… Chưa kể đến việc khi trèo cây hái ở các cành trên cao và xa có thể gây gãy cành hoặc chồi, không an toàn cho người hái. Ngoài ra, đa phần công nhân thu hái cà phê là nữ, nên việc bảo vệ đôi tay cũng là một vấn đề đáng lưu tâm.

…đến giải pháp hữu ích

Chính từ thực tế đó, máy hỗ trợ hái cà phê tươi của anh Phong là phương pháp hữu ích, giúp giải bài toán nhân lực trong quá trình hái cà phê, giảm thời gian di chuyển vị trí thang, hạn chế tai nạn, tăng độ an toàn khi hái các cành ở vị trí xa tầm với…

Máy được thiết kế khớp có thể bẻ cong nhiều cấp độ để dễ dàng len lỏi vào tán lá chằng chịt của cây cà phê và hái ở bất kỳ vị trí nào. Vật liệu làm thân máy chủ yếu bằng nhôm và polyme nên rất nhẹ, với cơ cấu xoắn trục vít trực tiếp xúc trực tiếp với hạt, giúp tách quả mà không ảnh hưởng tới cành. Phía dưới thân máy được bố trí một động cơ DC12v truyền động khá nhỏ, có hộp giảm tốc vừa đủ mạnh, nhưng không quá nhanh giúp hệ thống lặt hái hoạt động hiệu quả. Nguồn điện nuôi động cơ là một bình acquy nhỏ gọn, rất an hoàn. Máy nặng 0,4 – 0,6 kg, có thể đeo sau lưng giúp giảm trọng lượng gây mỏi tay khi sử dụng máy. Hệ thống lặt hạt phải phải thay đổi kích cỡ, ôm chùm hạt linh hoạt để tuốt, vì các chùm hạt cà phê có kích thước to nhỏ khác nhau. Đặc biệt có thể thay đổi chiều dài, ngắn khác nhau giúp người sử dụng linh hoạt hái cà phê trong phạm vi cần thiết. Giá thành của máy tương đối rẻ, khoảng 200 ngàn/ máy (chưa tính acquy), phù hợp với điều kiện kinh tế của người nông dân.

Sản phẩm máy hỗ trợ hái cà phê đã được giới chuyên môn đánh giá khá cao. Khoa cơ khí tự động và Robot của trường Đại học Kỹ thuật Công nghệ TP.HCM đang lên kế hoạch chuyển giao sản phẩm này cho nông dân trồng cà phê cả nước.